چهارشنبه ، 05 مهر 1396

 

 گنبد سلطانیه بزرگترین گنبد آجری جهان :

 

 

بنای تاریخی گنبد سلطانیه به عنوان یکی از بناهای تاریخی است که به دستور سلطان محمد خدابنده (الجایتو) از سال 703 تا 713 هجری قمری ساخته شده است. ارتفاع بنا 48.5 متر و قطر دهانه داخلی آن 25.5 متر می­باشد .

 گنبد سلطانیه از نظر ارتفاع پس از کلیسای سانتاماریا دلفیورۀ فلورانس ( 86 متر ) و مسجد ایاصوفیۀ استامبول ( 56متر ) سومین گنبد مرتفع جهان می­باشد . این بنای هشت ضلعی، الهام گرفته از مقبره سلطان سنجر در مرو با ارتفاع 38 متر می­باشد. عمده ­ترین مصالح بکار رفته در سازه این بنا آجر می­باشد. ابداع گنبد دو پوسته پیوسته برای اولین بار در تاریخ معماری جهان در این بنا صورت گرفته است. پوسته بیرونی گنبد با کاشی­های فیروزه­ای پوشیده شده است.
 تزيینات به کار رفته در این بنای تاریخی انواع کاشی­کاری، نقاشی روی گچ، آجر­کاری مشبک، مقرنس­کاری گچی و آجری و گچ­بری بر روی پارچه، کتیبه ­هایی با مضمون آیات قرآن و احادیث می­باشد. گنبد سلطانیه یکی از مهترین نمونه ­های معماری ایلخانی می­باشد که تأثیر بسزایی در معماری بناهای تاریخی جهان گذاشته است و می­توان نمونه بارز این تأثیر را در معماری کلیسای سانتاماریا دلفیوره ( مریم مقدس ) در فلورانس دید. گنبد سلطانیه در سال 1384 به عنوان هفتمین اثر ملی ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است.